Milliy maktablardagi rus tili darslarida tanqidiy fikrlashni rivojlantirish usullari
Организации
a
Andijon shahri 7-sonli umumiy o‘rta ta’lim maktabining rus tili va adabiyoti fani
b
Andijon iqtisodiyot va pedagogika universiteti o‘zbek va rus tillari kafedrasi pedagogika fanlari nomzodi
Аннотация
В статье рассматриваются научно-методические аспекты имплементации технологии развития критического мышления (ТРКМ) в процесс обучения русскому языку как неродному в школах Узбекистана. Анализируется специфика преодоления языковой интерференции через графические организаторы, интерактивные приёмы и работу с побудительными предложениями-мотиваторами. Представлена трехфазная структура урока и доказана эффективность приёмов («Кластер», «Фишбоун», «Инсерт») для формирования функциональной грамотности учащихся.Ключевые слова
критическое мышление русский язык как неродной национальная школа технология РКМ побудительные предложения графические организаторы функциональная грамотность Узбекистан
Аннотация · English
The article considers methodological aspects of implementing Critical Thinking Development Technology (CTDT) in teaching Russian as a second language in schools of Uzbekistan. It analyzes overcoming language interference through graphic organizers and imperative sentences-motivators. A three-phase lesson structure is presented, proving the effectiveness of techniques (“Cluster”, “Fishbone”, “Insert”) for functional literacy.
critical thinkingRussian as a second languagenational schoolСTDT technologyimperative sentencesfunctional literacyUzbekistan
Аннотация · O‘zbekcha
Maqolada O‘zbekiston maktablarida rus tilini ona tili bo‘lmagan til sifatida o‘qitish jarayonida tanqidiy fikrlashni rivojlantirish texnologiyasi (TFRT)ni joriy etishning ilmiy-uslubiy jihatlari ko‘rib chiqiladi. Unda grafik organayzerlar, interfaol usullar hamda motivatsion buyruq gaplar ustida ishlash orqali til interferensiyasini bartaraf etishga qaratilgan o‘ziga xos yondashuvlar tahlil qilinadi. Darsning uch bosqichli tuzilmasi taqdim etilib, o‘quvchilarning funksional savodxonligini shakllantirishda muayyan usullarning (“Klaster”, “Fishbone” va “INSERT” kabi) samaradorligi ko‘rsatib o‘tiladi.
tanqidiy fikrlashrus tili (ona tili bo‘lmagan til sifatida)milliy maktabtanqidiy fikrlashni rivojlantirish texnologiyasibuyruq gaplargrafik tashkil etuvchilarfunksionalsavodxonlikO‘zbekiston
Библиографические ссылки
- Абдуллаева Ш.А. Педагогические инновации в системе школьного образования Узбекистана. Т.: Ўқитувчи, 2022
- Балыхина Т.М. Методика преподавания русского языка как неродного (нового). М.: Издательство Российского университета дружбы народов, 2019
- Выготский Л.С. Мышление и речь. М.: Лабиринт, 2021
- Загашев И.О., Заир-Бек С.И. Критическое мышление: технология развития. СПб.: Альянс «Дельта», 2018
- Зимняя И.А. Лингвопсихология речевой деятельности. М.: Московский психолого-социальный институт, 2020
- Махмудов А.Х., Ибрагимов Х.И. Компетентностный подход к развитию критического мышления учащихся // Узлуксиз таълим, 2021, №3. – С. 18–23
- Шейхов Э.М. Специфика обучения русской речи в узбекской аудитории. Т.: Фан, 2021
- Halpern D.F. Thought and Knowledge: An Introduction to Critical Thinking. – 5th ed. – New York: Psychology Press, 2014